Çalışan annelere özel haklar nelerdir?

Smiley face

Doğum halinde istirahat ve geçici iş göremezlik hakkı

Kadın işçilerin doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftalık süre için çalıştırılmamaları esastır.

Çoğul gebelik halinde doğumdan önce çalıştırılmayacak 8 haftalık süreye 2 hafta süre eklenir.

Eğer sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadın işçi isterse doğumdan önceki 3 haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda, kadın işçinin çalıştığı süreler doğum sonrası sürelere eklenir.

Kadın işçinin erken doğum yapması halinde ise doğumdan önce kullanamadığı çalıştırılmayacak süreler, doğum sonrası sürelere eklenmek suretiyle kullandırılır.

Doğumda veya doğum sonrasında annenin ölümü hâlinde, doğum sonrası kullanılamayan süreler babaya kullandırılır.

3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya evlat edinene çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta analık hâli izni kullandırılır.

Gebe veya emziren kadın işçilerin çalışma yasağı

Kadın çalışanlar, gebe olduklarının sağlık raporuyla tespitinden itibaren doğuma kadar geçen sürede gece çalışmaya zorlanamazlar.

Yeni doğum yapmış çalışanın doğumu izleyen bir yıl boyunca gece çalıştırılması yasaktır. Bu sürenin sonunda sağlık ve güvenlik açısından sakıncalı olduğunun sağlık raporu ile belirlendiği dönem boyunca gece çalıştırılmaz.

Gebe veya emziren çalışan günde 7.5 saatten fazla çalıştırılamaz.

Emziren çalışanların, doğum izninin bitiminde ve işe başlamalarından önce, çalışmalarına engel durumları olmadığının raporla belirlenmesi gerekir. Çalışmasının sakıncalı olduğu hekim raporu ile belirlenen çalışan, raporda belirtilen süre ve işlerde çalıştırılamaz.

Doğum yapan kadın işçinin ücretsiz izin hakkı

İsteği halinde kadın işçiye, 16 haftalık sürenin tamamlanmasından veya çoğul gebelik halinde 18 haftalık süreden sonra 6 aya kadar ücretsiz izin verilir.

Bu izin, 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinme hâlinde eşlerden birine veya evlat edinene verilir. Bu süre, yıllık ücretli izin hakkının hesabında dikkate alınmaz.

Yarım çalışma ödeneği

Doğum yapan işçinin doğum sonrası analık hâli izninin bitiminden itibaren çocuğunun bakımı ve yetiştirilmesi amacıyla ve çocuğun hayatta olması kaydıyla kadın işçi ile üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçilere istekleri hâlinde;

Birinci doğumda 60 gün,

İkinci doğumda 120 gün,

Sonraki doğumlarda ise 180 gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı (haftalık 22,5 saat) kadar ücretsiz izin verilecek. Çoğul doğum hâlinde bu sürelere 30’ar gün eklenecek.

Çocuğun engelli doğması hâlinde bu süre 360 gün olarak uygulanacak. Bu haktan yararlanılan süre içerisinde günlük 1,5 saatlik süt iznine ilişkin hükümler uygulanmayacak.

Doğum sonrası part time çalışma

Doğum sonrası izinlerin bitiminden sonra mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden aybaşına kadar ebeveynlerden biri kısmi süreli çalışma talebinde bulunabilecek.

Anne veya Babanın birinin çalışmaması hâlinde, çalışan eş kısmi süreli çalışma talebinde bulunamayacak. 3 yaşını doldurmamış bir çocuğu eşiyle birlikte veya münferiden evlat edinenler de çocuğun fiilen teslim edildiği tarihten itibaren bu haktan faydalanacak.

Bu talep işveren tarafından karşılanacak ve geçerli fesih nedeni sayılmayacak.

Engelli çocuğu olan anneler

Başkasının sürekli bakımına muhtaç derecede ağır engelli çocuğu olan kadınların erken emeklilik imkanı bulunuyor. Bu durumdaki kadınların 1 Ekim 2008 sonrası çalıştıkları her gün 1.25 gün olarak hesaplanıyor. Emeklilik yaşı da erkene çekiliyor. 1 Ekim 2008’den itibaren prim ödeme gün sayılarının dörtte biri, emeklilik yaş sınırlarından indiriliyor.

Doğum borçlanması

Sigortalı olduktan sonra doğum yapan anneler, 3 çocuğa kadar borçlanma yapabiliyor.

Buna göre 3 çocuk için doğum borçlanması yapan anneler çalışmadıkları doğum sonrasına ilişkin süreler için 2 bin 160 gün, yani 6 yıl prim kazanabiliyor. Ancak borçlanılacak sürelerde annenin çalışmamış, yani adına prim ödenmemiş olması ve çocuğun yaşaması şartı var.

Her çocuk için 2 yıl yani, 720 prim günü kazanılıyor.

Süt izni

Kadın işçilere 1 yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam 1.5 saat süt izni verilir.

Bu sürenin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kulllanılacağını işçi kendisi belirler.

Bu süre günlük çalışma süresinden sayılır.

 




Bu yazı 506 kez okundu.
Smiley face
Barış Büyükterzi
İş güvenliği uzmanlığına 3 Ocak 2011 tarihinde başladım, halen devam etmekteyim. Bunun yanında asbest söküm uzmanlığı, tehlikeli madde güvenlik danışmanlığı yapmaktayım.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*